Seite - 172 - in Lateinisch-Deutsches und Deutsch-Lateinisches Schul-Wörterbuch - Lateinisch-Deutscher Theil
Bild der Seite - 172 -
Text der Seite - 172 -
172 Constipo
den. He glci$fam ritt S3erbecf über tat Wlttx
bilteteu. 2) (feiten) nictcrnjcrfen, nietet«
ftfc,I.i^en, statuas.
Con-stipo, 1. jufammenkrängen, ho-
stes sub ipso vallo.
Con-stltuo, ui, ütum, 3. [statuo] 1) fiel*
len, binfteilen, fnufcjen, =legen: c. taurum
ante arara in litore; bäufig in ter SD<ilitär=
fptadje = aufhellen, legiones intra Silvas,
cohortes in fronte. 3nJbcf. mit tem SBo^ riffc
eiHcr gebemmten SBcwcguno., c. agmen ct. signa
r-a« £ccr JQZH matften laffen; c. naves in alto
(auf b.obet See), litore aperto = Bor ülntcr lc=
gen; biltlid) oratio constituitur marbt Jga\t.
§ieruon trop. A) c. sibi aliquid ante oculos
iidj Qtirai vor fingen balten. B) c. plebem in
agris publicis anfäffig maAen in —, all SSe»
fifcer tert einüben, ubi Caesar eos c. ihnen
Süobnfife antvie». C) = fefljtcllen: c. insci-
tiam alicujus = leiten, ftüfcen; c. majestatem
alicujns befcfligen, filtern. 2) ettiebten,
anlegen, bauen u. teraj., castella, aedem,
urbem, domicilium sibi fid) einen SEobnfiS
auffcbUgcn. hiervon trop. grünten, fliften,
veranftaltcn, bereiten, juircgebringen, judi-
cium, concordiam; c. amidtiam cum aliquo
3reuntf(6.ift macben, fölicfjcn, c. sibi nialuin
ein Uebel über fid) bringen: c. aecusationem
(com .Kläger) 9IIie« vorbereiten, fiefi »erftfraffen, nu»
jur Unterflüjiing ter .Klage getjört; utilitas c. ami-
citiam begrüntet; c. festes vetfijaffeu. 3) cin>
richten, ortnen, rempublioam, rem familiä-
rem ; c. potestatem deuemviralem errichten,
einritzten; c. aliquem regem jum Aönig ein=
fe^en, matten. 4) beflimmen, fcflfe(jett, diem
.olloquio; c. singulis tinem imperii anireifen;
nondum satis constitui i* bin noch, nidjt janj
mit mir felbjl einig genjorten; c. aliquid verum
esse al» geroifi annefimen. ^iercon b,äufig =
»erabreten, übercintommen, c. eum ali-
quo, au4 alicui, mit cc. inter se; c. diem, se
illuc esse ventiirum; constituunt, quo die
praesto sint. 5) b cfdjliepen, abire oter ut
abeam.
Constitütio, önis, f. [constituo] 1) tic
(Sinridjtun;), anottnung, religionum tet
belügen ©ebtäutfce. 2) tie SBeftJjaffeub, eit, ter
3uflant, corporis, c. firma. 3) (Spat.) concr.
tie Verfügung, Serortnung, taS ®c\i$. 4)
tie SBeitimmung, Seftfcfcung, surumi boni;
(Sv.it.) per cu. auf befummle SCBeife.
Constitütor, öris, m. [constituo] (Spät.)
ter 51 n o r t n e r.
Constitütum, i, n. [constituo] 1) (Spat.)
tie Serortnung, iierfügung. 2) tic 93erab =
retung, ter 2lccott, facere c; habere c.
cum aliquo; ad c. nad) tet vetabteteten Stelle,
jum DicntejpouS.
Con-sto, stiti, stätum, 1. 1) (SBorflaff.)
flillfietien, homines. 2) feflflelien, fefl unt
uuoeräntert bleiben, befteben, verblei»
ben: acies c. bleibt in Crtnung, pugna iis c.
fte fahren fort in £rtmmg ju Eämpfen; color
(ei) non c. er roedjfelte tieSarbe; c. mente fei=
ner felbfl mädjtig, bei Sinnen fein, c. oculis
(anribus) feine Slugen (Cb,ren) fortn>i'b.tent auf
einen ©egenflant gerietet fjaben; numerus le-
giouum c. ifl unveräntert, nodj vollfiäntig; fides Consuefacio
ceteris oonstitit tie Uebtigen verblieben treu;
(^fd.) euneta cc. coelo sereno Slle» ijl ruhig
unt unveräntert. 2) mit CtwaS überein(lim>
men, ju @twa« paffen, oratio c. cum re.
3'Ubef. A) c. sibi filt ftlbfl gleicb, bleiben, ecn=
fcquent fein; c. humanitati suae feiner Huma-
nität treu bleiben, fief) ni*t weniger biimau alJ
fruber jeigen. B) ratio c. tie SJeinung jliinmt,
trop. (pfjne ©ejug auf ta8 Steebuungttvcfeu) =
e« trifft ju, es i(t rid;tig. 3) »on ©reigniffen,
Siatfcrii^ teu u. tergl., geroifi unt fid)er fein,
betannt fein, fefificb,tn: et factum et no-
men c.; intbef. impers. constat inter omnes
(eura esse doetissimum) ?Mle fiub einig, c. oni-
nibus 9llle wiffeu beftimmt; constat apud ani-
mum oter mihi iefa bin mit mir fclbji einig,
constat mihi aliquid facere id) bin fefl ent=
fcb,Io|Ten. 4) (feiten) ta fein, erifliren: anti-
quissimi quorum scripta cc. 5) in oter au)
ötroat befielen, auf (Stnia« berufen: hoinn
c. exanimoet corpore; virtus c.ex hominibus
tuendis gebt auf — aus: victoria c. in (feiten) legio-
num virtute; ($oet. u. Spät.) c. re aliqua.—
6) ju ftcljen fommen, foften: illa re» c.
quadringentismillibus,iuagnofömmlt(!euer, fojtel
viel; hoc gratis c. tiefe» erhält (man) umfonft,
aut^ c. tanti c» foftet fo viel; trop. tanto detri-
mento illa victoria c. tuurte mit fo grojiem
ajcrlufte erfauft.
Coastrictus, «rf/. mit romp. [partin'p. ton
constringo] (Spät.) juf ammeugej ogeu, ta=
von = befdHäuft, foliuin dein, arbor befchutttcu.
Con-stringo etc. 3. 1) jufammen«
fdjnüren, =binteu, =jieb,en, sarcinam, ina-
nus alioui. 2) binten, feffcln, aliquem. 3)
trop. A) = befcb,ränfen, in Sdjranten b,al»
teu, jwingen, aliquem; c. scelus; c. fidem
religiune tie 3ufage turd) eine religiöfe i'er=
pfiici)tung noeb bintenter matfccn; constrictus ne-
cessitate tureb, tie "Jlotljreeiitigfeit gebunten. B)
von ter Sfiete, (urj jufammenfaffen, sen-
tentiam aptis verbis; oratio constrieta.
ConstructiOj önis, f. [construo] 1) tie
3ufammenfügung, süiltung tureb, 3ufammen=
fügung: c. lapidum; c. huminis (ftfe^affung,
theatri (Irbauuncj. 2) in ter SHbetoiit c. ver-
borum tie paffente sBerbintung.
Con-struo etc. 3. 1) jufammenfügen,
lufamme ubäufen, acervos numorum, mul-
tas res; (^ Joct.) mensae construetae dapibus
mit ©eriebten uoll befejl. 2) |ufammenfu'
genb bitten,=bauen, et bauen, muudum, na-
vem, nidum.
* Constuprätor, üris, m. [constupro] tet
Sd)änt er.
Con-stupro, 1. turd) Unjuclit feb,änten,
virginem; trop. judiciuin constupratum in
Welchem tic Ciicbter tutd) 3llfa8cl1 ütterlicb,er 3u«
fammciifünfte beftodjen tvaten.
Con-suädeo, 2. (PL) 3mt. etwa«
anratben, alicui aliquid.
*Consuäsor, öris, m. [consuadeo] ter
SRatb. gebet.
Con-südo, 1. (Sotflaff., feiten) flart
f ^
if s
Consue-fäcio etc. 3. (feiten) 3mt. an @t=
lvaJ geroötinen, aliquem facere (6om. aut^
ut ot. ne faciat) aliquid.
zurück zum
Buch Lateinisch-Deutsches und Deutsch-Lateinisches Schul-Wörterbuch - Lateinisch-Deutscher Theil"
Lateinisch-Deutsches und Deutsch-Lateinisches Schul-Wörterbuch
Lateinisch-Deutscher Theil
- Titel
- Lateinisch-Deutsches und Deutsch-Lateinisches Schul-Wörterbuch
- Untertitel
- Lateinisch-Deutscher Theil
- Autor
- C.F. Ingerslev
- Verlag
- Friedrich Vieweg und Sohn
- Ort
- Braunschweig
- Datum
- 1891
- Sprache
- deutsch
- Lizenz
- PD
- Abmessungen
- 12.4 x 21.05 cm
- Seiten
- 832
- Schlagwörter
- Vokabular, Lexikon, Wörter, Alphabet
- Kategorien
- Lehrbücher
- Lexika